

W 2005 r. gmina Słopnice (powiat Limanowski) położona w
Beskidzie Wyspowym uchwaliła plan budowy infrastruktury narciarskiej
"Mogielica".
Inwestycja ta ma znajdować się na wschodnim stoku Mogielicy - najwyższej
i najbardziej dzikiej góry w Beskidzie Wyspowym. Mogielica, wraz
z sąsiednimi: Jasieniem i Łopieniem, tworzy kompleks leśno-górski
połączony z sąsiednimi
Gorcami w tym z Gorczańskim P. N. Większość środowisk jak i gatunków
spotykanych w Gorcach występuje także i tutaj. W
masywie można znaleźć duże fragmenty siedlisk priorytetowo chronionych
w Europie np. buczyny i jedliny,
bór górnoreglowy (jedyne stanowisko w Beskidzie Wyspowym),
górskie polany, torfowiska,
naturalne koryta potoków, głazowiska.
W trakcie badań trwających od 2001 r. w masywie stwierdzono występowanie
ok. 110 gatunków ptaków w tym ok. 105 gatunków lęgowych lub prawdopodobnie
lęgowych. Występuje tutaj 13 gatunków rzadkich i zagrożonych w Polsce: orzeł
przedni, orlik krzykliwy, głuszec, cietrzew, puszczyk uralski,
włochatka, sóweczka, puchacz, dzięcioły białogrzbiety i trójpalczasty, siwerniak,
czeczotka.
Dla większości z nich masyw Mogielicy stanowi główne miejsce występowania
w całym Beskidzie Wyspowym a także jest jedną z istotnych ostoi w całych
Beskidach Zachodnich. Na Mogielicy występuje też wiele innych rzadkich zwierząt:
niedźwiedź (zachodzący z Gorców), ryś, wilk, popielica,
wydra, kumak górski, traszki górska i karpacka.
Projekt kompleksu narciarskiego "Mogielica" obejmuje
budowę infrastruktury hotelowej w Słopnicach, ponad 2 km długi
wyciąg, podobnej długości trasa
zjazdowa oraz stacja końcowa i posterunek GOPRu na wschodnim zboczu
Mogielicy, niedaleko od szczytu. Tak zaplanowany kompleks narciarski
zniszczy duży
fragment cennych przyrodniczo siedlisk na Mogielicy. Do jego budowy
będzie konieczne wycięcie dużego fragmentu lasu. Wyciąg i trasa
zjazdowa spowodują
przecięcie masywu na pół co utrudni migracje zwierząt. Znaczne
liczby narciarzy i turystów, którzy będą korzystać z tego wyciągu,
zarówno latem jak i zimą,
spowodują dewastację szczytu i pobliskiej polany, już teraz zagrożonej
przez zwiększający się ruch turystyczny i dzikie biwaki. Zintensyfikowany
ruch
narciarski i turystyczny wpłynie negatywnie na występujące na Mogielicy
zwierzęta. W górnej części planowanej inwestycji znajduje się jedno
z 3 miejsc bytowania (i rozrodu) głuszca w Beskidzie Wyspowym,
gatunku skrajnie rzadkiego i wymierającego w kraju, chronionego
zarówno prawem międzynarodowym jak i
krajowym. Na terenie inwestycji lub w jej sąsiedztwie występują
także inne gatunki wymagające wyznaczenia dla nich ochrony strefowej:
cietrzew, puchacz,
orzeł przedni, orlik krzykliwy, bocian czarny, wilk.
Trudne zatem do zrozumienia i zaakceptowania
są przyczyny dlaczego w przypadku Mogielicy władze odpowiedzialne
za ochronę środowiska przyrodniczego wydały zgodę na
lokalizację budowy wyciągu w miejscu występowania tak wielu chronionych
siedlisk i gatunków. Wyciąg "Mogielica" znajduje
się częściowo na Obszarze Specjalnej Ochrony Siedlisk (Ostoja Gorczańska)
w sieci Natura 2000 obejmującego południowe
stoki Mogielicy, a także w obszarze projektowanego Parku Krajobrazowego
Doliny Kamienicy. Położony jest całkowicie w proponowanym poszerzonym
Obszarze Specjalnej Ochrony Ptaków "Gorce" i obecnej osobnej ostoi
ptaków IBA "Beskid Wyspowy", a także na terenie projektowanego
rezerwatu "Mogielica". W przypadku realizacji budowy
wyciągu "Mogielica" powinna zostać przeprowadzona ocena wpływu
tej inwestycji na środowisko (co jednak nie jest pewne z uwagi
na obecność "Infrastruktury narciarskiej" wśród przedsięwzięć dla
których ocena oddziaływania na środowisko jest przeprowadzana fakultatywnie,
decyduje o tym Starostwo). Jest trudne do wyobrażenia by taka opinia,
o ile będzie wykonana rzetelnie, mogła być pozytywna i zezwalała
na budowę. Dotychczas
opracowana prognoza oddziaływania na środowisko autorstwa firmy
ProGeo z Nowego
Sącza znacząco pomija istotne tematy związane z
występującymi tam chronionymi gatunkami i zagrożeniem ich bytowania
przez planowaną
inwestycję.
Polska zobowiązała się chronić wyznaczone przez specjalistów z
Unii Europejskiej gatunki oraz siedliska, a budowa tego wyciągu naruszyłaby
krajowe i unijne przepisy dotyczące ochrony przyrody. Paradoksalnie w samej
uchwale gminy Słopnice znajduje się punkt (8) zakazujący przeprowadzenia
prac zagrażających rzadkim gatunkom w tym: głuszca, wilka i rysia.
Nadzieją dla ochrony Mogielicy jest lokalizacja rezerwatu na kopule tej góry, zaplanowanego i opracowanego przez dawne Małopolskie Koło TP Bocian dzięki przychylności Nadleśnictwa Limanowa i Wojewódzkiego Konserwatora Przyrody. Rezerwat ten graniczyć będziez planowaną inwestycją narciarską, a jego otulina ma obejmować górną część planowanego wyciągu i trasy zjazdowej. Potrzeby ochrony przyrody Mogielicy (w tym projektowany rezerwat i ochrona głuszca) stoją w sprzeczności z lokalizacją na tym terenie wyciągu narciarskiego.
Gmina Słopnice położona jest u stóp trzech gór Mogielicy, Łopienia i Cichonia, z których Mogielica jest najcenniejszym szczytem. Władze gminy Słopnice powinny sobie uświadomić, że budowa tego wyciągu zniszczy ich najcenniejszy skarb - dziką przyrodę, z której mogą czerpać zyski na inne sposoby. Alternatywą dla budowy destrukcyjnego wyciągu jest rozwój proekologicznej turystyki górskiej, jak to ma miejsce w sąsiednich Chyszówkach (gmina Dobra) gdzie znajduje się np. stadnina koni i liczne gospodarstwa agroturystyczne oraz narciarstwo biegowe planowane także na drogach stokowych gór Beskidu Wyspowego. Dodatkowo w związku ze wzrastającym zainteresowaniem w kraju i w Europie dziką przyrodą istnieje duży popyt na organizowanie obozów, szkoleń i wycieczek w polskich górach. Zachodni turyści wcale nie muszą jechać do Skandynawii lub w Bieszczady by zobaczyć rzadkie gatunki zwierząt - wystarczy, że dowiedzą się, jakie są walory przyrodnicze położonego niedaleko od Krakowa Beskidu Wyspowego.
więcej na:
Centrum Interwencji Przyrodniczej (Pracowni na rzecz Wszystkich Istot): Mogielica i Jasień
"Dzikie Życie " - "Zagrożona ptasia wyspa"
